ಬ್ರಾಹ್ಮಣ,ಮುಸ್ಲಿಂ-ದಲಿತ ಮೈತ್ರಿಗೆ ಮರುಜೀವ ನೀಡುವ ತಂತ್ರ
ಲಖನೌ.ಅ೪: ಮಂಡಲ್‌ಕಮಂಡಲ ರಾಜಕೀಯದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಸುಮಾರು ನಾಲ್ಕು ದಶಕಗಳ ಬಳಿಕ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್, ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಹಳೆಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮೀಕರಣಕ್ಕೆ ಮತ್ತೆ ಜೀವ ತುಂಬುವ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಮುಂದಾಗಿದೆ.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಮುಸ್ಲಿಂ ಹಾಗೂ ದಲಿತ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದ ತನ್ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ನೆಲೆಯನ್ನು ಪುನರ್‌ಸಂಘಟಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಪಕ್ಷವು ಸಂಘಟನೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮೋನಾ ಮಿಶ್ರಾ, ಇಮ್ರಾನ್ ಮಸೂದ್ ಹಾಗೂ ರಾಜೇಂದ್ರ ಪಾಲ್ ಗೌತಮ್ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿರುವುದು ಪಕ್ಷದ ಹೊಸ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸೂಚನೆಯಾಗಿದೆ.
ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಬಲಕ್ಕೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಮುಸ್ಲಿಂ ಮತ್ತು ದಲಿತ ಮತದಾರರ ಬೆಂಬಲ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಮಂಡಲ್ ರಾಜಕೀಯದ ಉದಯ, ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಸಬಲೀಕರಣ ಹಾಗೂ ಕಮಂಡಲ ರಾಜಕೀಯದ ಪರಿಣಾಮದಿಂದಾಗಿ ಈ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮೀಕರಣ ಕ್ರಮೇಣ ಬದಲಾಗಿತ್ತು.
ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷ, ಬಹುಜನ ಸಮಾಜ ಪಕ್ಷ ಹಾಗೂ ಬಿಜೆಪಿ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಸಾಧಿಸಿದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ತನ್ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮತಬ್ಯಾಂಕ್‌ನ ಬಹುಪಾಲನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿತ್ತು.ಇದೀಗ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ಪುನರ್‌ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸುತ್ತಿರುವ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್, ವಿವಿಧ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ತನ್ನ ರಾಜಕೀಯ ನೆಲೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಮೋನಾ ಮಿಶ್ರಾ, ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದ ಪ್ರಮುಖ ಮುಖವಾಗಿರುವ ಇಮ್ರಾನ್ ಮಸೂದ್ ಹಾಗೂ ದಲಿತ ನಾಯಕ ರಾಜೇಂದ್ರ ಪಾಲ್ ಗೌತಮ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನಗಳು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮೀಕರಣದ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ.
ಮೂರು ಸಮುದಾಯಗಳ ನಾಯಕರಿಗೆ ಪಕ್ಷದ ಸಂಘಟನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಆಯಾ ವರ್ಗಗಳ ನಡುವೆ ಪಕ್ಷದ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ಪುನರುತ್ಥಾನ ಸುಲಭದ ಕೆಲಸವಲ್ಲ. ಬಿಜೆಪಿ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಲವಾದ ಸಂಘಟನಾ ನೆಲೆ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷವು ಯಾದವ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ ಮತದಾರರ ನಡುವೆ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಬಹುಜನ ಸಮಾಜ ಪಕ್ಷವು ದಲಿತ ಮತದಾರರ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ದಲಿತ, ಮುಸ್ಲಿಂ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವೆ ಹೊಸ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಪರ್ಕ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪ್ರಯತ್ನ ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಫಲ ನೀಡಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಕುತೂಹಲಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ಇತ್ತೀಚಿನ ಚುನಾವಣಾ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಹಾಗೂ ಸಮಾಜವಾದಿ ಪಕ್ಷದ ಮೈತ್ರಿಯು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಗೆ ಸವಾಲು ಒಡ್ಡಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ತನ್ನ ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ.
ಮತದಾರರ ವಿವಿಧ ವರ್ಗಗಳೊಂದಿಗೆ ನೇರ ಸಂಪರ್ಕ, ಸ್ಥಳೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸಂಘಟನೆ ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ವಿವಿಧ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಪಕ್ಷದೊಂದಿಗೆ ಮರುಸಂಪರ್ಕಿಸುವುದು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಆದ್ಯತೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಮಂಡಲ್?ಕಮಂಡಲ ರಾಜಕೀಯದ ನಂತರ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದ ತನ್ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ನೆಲೆಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಪ್ರಯತ್ನ ಎಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮುಂಬರುವ ಚುನಾವಣಾ ರಾಜಕೀಯ ನಿರ್ಧರಿಸಲಿದೆ.