ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್/ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್, ಸೆ. ೨೬- ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿದಿರುವ ಅಮೆರಿಕ-ಇರಾನ್ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ವಿರಾಮ ನೀಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಇರಾನ್ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದ್ದ ಏಳು ದಿನಗಳ ಕದನ ವಿರಾಮ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ನವೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿರುವ ಅಮೆರಿಕದ ಮಧ್ಯಂತರ ಚುನಾವಣೆಗಳ ಬಳಿಕ ಇರಾನ್ ವಿರುದ್ಧದ ಅಮೆರಿಕದ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಆರಂಭಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇದೆ ಎಂದು ಟ್ರಂಪ್ ತಮ್ಮ ಆಪ್ತರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅಮೆರಿಕದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ವಾಲ್ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಜರ್ನಲ್ ವರದಿ ಹೇಳಿದೆ.
ಇರಾನ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವ ಅಬ್ಬಾಸ್ ಅರಾಘ್ಚಿ ಅವರು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಭೆಯ ವೇಳೆ ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಏಳು ದಿನಗಳ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಸಲ್ಲಿಸಿರುವುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದರು. ಅಮೆರಿಕ ತನ್ನ ಇರಾನ್ ಬಂದರುಗಳ ಮೇಲಿನ ನೌಕಾ ನಿರ್ಬಂಧವನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಿ, ಇರಾನ್ ತೈಲ ರಫ್ತಿನ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಿಸಿ ಹಾಗೂ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕದನ ವಿರಾಮಕ್ಕೆ ಸಮ್ಮತಿಸಿದರೆ, ಏಳನೇ ದಿನ ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯನ್ನು ಪುನಃ ತೆರೆಯುವುದಾಗಿ ಇರಾನ್ ಪ್ರಸ್ತಾವಿಸಿದೆ.
ಇರಾನ್ನ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಅಮೆರಿಕ ಅಗತ್ಯ ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ಬಳಿಕ ಕದನ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳ್ಳಬೇಕು. ಇರಾನ್ನ ಬಂದರುಗಳ ಮೇಲಿನ ಅಮೆರಿಕದ ನೌಕಾ ನಿರ್ಬಂಧ ತೆರವಾಗಬೇಕು. ಇರಾನ್ನ ತೈಲ ಮಾರಾಟದ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಿಸಬೇಕು. ಯುದ್ಧದಿಂದ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿರುವ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತೆ ಆರಂಭವಾಗಬೇಕು. ಏಳನೇ ದಿನ ಹೋರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ನೌಕಾ ಸಂಚಾರ ಪುನರಾರಂಭವಾಗಬೇಕು. ಬಳಿಕ ಇರಾನ್ನ ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಕುರಿತು ಅಮೆರಿಕ-ಇರಾನ್ ಮಾತುಕತೆ ಪುನರಾರಂಭಿಸುವುದು ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
ಕೆಲವು ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿರುವ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನೂ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದೆ. ಈ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಕನಿಷ್ಠ ೧೨ ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಯೆಮೆನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರದೇಶದ ಇತರ ರಣರಂಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹೋರಾಟ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುವುದು ಇರಾನ್ನ ಬೇಡಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
ಟ್ರಂಪ್ ನಿಲುವು ಏನು?
ಇರಾನ್ನ ಪ್ರಸ್ತಾವವನ್ನು ಟ್ರಂಪ್ ಒಪ್ಪಿಲ್ಲ. ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಜರ್ನಲ್ ಪ್ರಕಾರ, ಇರಾನ್ ಮೇಲೆ ಮುಂದುವರಿದಿರುವ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ನೌಕಾ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಯಾವುದೇ ತಕ್ಷಣದ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಅಮೆರಿಕ ಸಿದ್ಧವಿಲ್ಲ. ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುವಂತಹ ಅಮೆರಿಕದ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವ ಬಗ್ಗೆ ಟ್ರಂಪ್ ಅನುಮಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ ಈ ನಿಲುವು ಇತ್ತೀಚಿನ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಭೆಯ ಭಾಷಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಬಂದಿದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೨ರಂದು ಮಾತನಾಡಿದ್ದ ಟ್ರಂಪ್, ಇರಾನ್ನೊಂದಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದ ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿದ್ದರು. ನವೆಂಬರ್ ಮಧ್ಯಂತರ ಚುನಾವಣೆಗಳ ನಂತರ ಒಪ್ಪಂದದ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನೂ ಅವರು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ್ದರು.
ಮಧ್ಯವರ್ತಿಯಾಗಿ ಕತಾರ್
ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವೆ ನೇರ ಮಾತುಕತೆ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕತಾರ್ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಯಾಗಿ ಸಂದೇಶಗಳ ವಿನಿಮಯಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗುತ್ತಿದೆ. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ನಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಭೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿಯೂ ಎರಡೂ ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ಪರೋಕ್ಷ ಸಂಪರ್ಕ ಮುಂದುವರಿದಿತ್ತು. ಆದರೆ ಮಾತುಕತೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಒಪ್ಪಂದ ಇನ್ನೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ.
ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಒಮಾನ್ ನಡುವೆ ಇರುವ ಹೋರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮತ್ತು ಅನಿಲ ಸಾಗಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಈ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನೌಕಾ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿ ಉಂಟಾದರೆ ಜಾಗತಿಕ ಇಂಧನ ಪೂರೈಕೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಸಂಘರ್ಷದಿಂದ ಈಗಾಗಲೇ ತೈಲ ಸಾಗಣೆ ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಬೆಲೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಆತಂಕ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.
ಇರಾನ್ನ ಹೊಸ ಏಳು ದಿನಗಳ ಯೋಜನೆಗೆ ಜೂನ್ನಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ- ಇರಾನ್ ನಡುವೆ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಒಪ್ಪಂದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಆ ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ ಸೇನಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸುವುದು, ಹೋರ್ಮುಜ್ ಮೂಲಕ ನೌಕಾ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ಪರಮಾಣು ವಿಚಾರದ ಕುರಿತು ಮಾತುಕತೆಗೆ ಸಮಯ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಅಂಶಗಳಿದ್ದವು. ಆದರೆ ನಂತರ ಸಂಘರ್ಷ ಮತ್ತೆ ತೀವ್ರಗೊಂಡ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮುಂದುವರಿಯಲಿಲ್ಲ. ಹೊಸ ಪ್ರಸ್ತಾವವು ಅದೇ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಗಳು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿವೆ.
ಇರಾನ್ ಷರತ್ತುಗಳೇನು?
ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಹೋರಾಟ ಸ್ಥಗಿತ
ಇರಾನ್ ಬಂದರುಗಳ ಮೇಲಿನ ನೌಕಾ ನಿರ್ಬಂಧ ತೆರವು
ಇರಾನ್ ತೈಲ ರಫ್ತಿನ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧ ಸಡಿಲಿಕೆ
ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿರುವ ಇರಾನ್ ಆಸ್ತಿಗಳ ಬಿಡುಗಡೆಗೆ ಬೇಡಿಕೆ
ಹೋರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಪುನಃ ತೆರೆಯುವುದು
ಇರಾನ್ನ ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಕುರಿತು ಮಾತುಕತೆ ಪುನರಾರಂಭ
ಕತಾರ್ ಮೂಲಕ ಅಮೆರಿಕ-ಇರಾನ್ ಸಂದೇಶ ವಿನಿಮಯ
ಇರಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತೆ ಅಮೆರಿಕದ ದಾಳಿ ನಡೆಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕುರಿತು ವರದಿ
ವಿಶ್ವದ ಕಣ್ಣು ಹೊರ್ಮುಜ್ ಮೇಲೆ
ಇರಾನ್ನ ಪ್ರಸ್ತಾವವನ್ನು ಅಮೆರಿಕ ಒಪ್ಪದಿರುವುದರಿಂದ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ತಕ್ಷಣದ ವಿರಾಮ ಸಿಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಅನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಕಡೆ ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ಮೂಲಕ ತೈಲ ಸಾಗಣೆ ಸಾಮಾನ್ಯಗೊಳಿಸುವ ಒತ್ತಡವಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಇರಾನ್ನ ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಕುರಿತು ಅಮೆರಿಕದ ಕಠಿಣ ನಿಲುವು ಮುಂದುವರಿದಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಕದನ ವಿರಾಮ, ತೈಲ ನಿರ್ಬಂಧ, ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಮತ್ತು ಪರಮಾಣು ಮಾತುಕತೆ ಈ ನಾಲ್ಕು ವಿಷಯಗಳೇ ಮುಂದಿನ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುಗಳಾಗಿವೆ.
ಸೂಚನೆ: ಟ್ರಂಪ್ ಅವರು ಯೋಜನೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ ಚುನಾವಣೆ ಬಳಿಕ ದಾಳಿ ಪುನರಾರಂಭ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ಪ್ರಸ್ತುತ ವಾಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಜರ್ನಲ್ ವರದಿ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ಇತರ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಆಧಾರಿತ ಮಾಹಿತಿ; ರಾಯಿಟರ್ಸ್ ವರದಿಯು ಈ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ WSಎ ವರದಿಯನ್ನು ತಕ್ಷಣ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದೆ.
ಟ್ರಂಪ್ ಜಲಮಾರ್ಗ
ಪಶ್ವಿಮ ಏಷ್ಯಾ ಪ್ರದೇಶದ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಹೊರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ ಇರುವ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಟ್ರಂಪ್ ಜಲಮಾರ್ಗ ಎಂದು ಅಮೆರಿಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ತಮ್ಮ ಒಡೆತನದ ಟ್ರುತ್ ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಈ ಕುರಿತು ಟ್ರಂಪ್ ಮಾಹಿತಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಗಮನಸೆಳೆದಿದೆ.
